issa
Rwamagana: Bibukijwe ko ingengabitekerezo ya Jenoside ari icyaha  gihanwa n'amategeko

Rwamagana: Bibukijwe ko ingengabitekerezo ya Jenoside ari icyaha gihanwa n'amategeko

Apr 15, 2026 - 08:33
 0

Mu Murenge wa Musha mu karere ka Rwamagana, niho hasorejwe icyumweru cy'icyunamo ku rwego rw' Akarere ka Rwamagana. Mu ijambo rya Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba yibukije urubyiruko ko rufite Inshingano zo kurinda ibyagezweho no guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi ndetse yibutsa abaturage ko icyaha cy'ingengabitekerezo ya Jenoside gihanwa n'amategeko


Gusoza icyumweru cy'icyunamo mu karere ka Rwamagana, byabereye ku Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha kuri paruwasi Gatolika ya Musha yiciwemo Abatutsi barenga 5,000 tariki ya 13 Mata 1994. 

Umuyobozi w'Akarere ka Rwamagana Mbonyumuvunyi Radjab, mu butumwa yagejeje ku bitabiriye igikorwa cyo kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 no gusoza icyumweru cy'icyunamo byabereye mu Murenge wa Musha ku Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha, yihanganishije Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 anasaba ko buri wese yagira uruhare mu guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi.

Yagize ati "Nagira ngo mfate uyu mwanya nihanganishe Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 bo mu Murenge wa Musha no mu nkengero zayo, iyo turi hano tuba twagarutse muri ya mateka asharira, muri bya bihe bitoroshye.

Abanyarwanda twese ntituzibagirwa ubugome ndengakamere Jenoside yakoranywe. Zimwe mu mpamvu zituma dufata umwanya wo kwibuka, ni ugusubiza agaciro abacu bambuwe, bifasha kandi Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 gukira ibikomere, bikaba umwanya mwiza wo kwigisha abakiri bato amateka atagoretse nk'ayo tujya tubona ku mbuga nkorambaga abanzi b'u Rwanda bayagoretse."

Meya Mbonyumuvunyi yakomeje agira ati "Ni ugukuramo amasomo n'ingamba zo guharanira ko Jenoside itazongera ukundi haba mu Rwanda ndetse n'ahandi hose ku isi."

Perezida wa IBUKA mu Karere ka Rwamagana Madamu Musabyeyezu Dative, mu butumwa yagejeje ku bitabiriye igikorwa cyo kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 mu Murenge wa Musha, yagarutse ku kuba hari abahisha amakuru y'ahari imibiri y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, atanga urugero rw'imibiri itanu yabonetse mu Murenge wa Musha aho yabonetse hari harubatswe inzu ndetse uwari nyiri urwo rugo akaba yaratorotse ubutabera anasaba abafite amakuru ku hantu hakiri imibiri y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 kuyatanga kugira ngo iyo mibiri ishyingurwe mu cyubahiro.

 Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba Pudence Rubingisa mu butumwa bwe yasabye buri wese guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi.

 Ati "Dukomeze rero Twibuke tuzirikana ko buri wese afite uruhare mu kugira ngo ibyabaye mu Rwanda bitazongera kuba ukundi, nk'abakiri bato dukomeze tubatoze urukundo, tubabwira n'aya mateka. Rubyiruko muri hano iyo tubabwira ibi tuba tubagaragariza ubwicanyi ndengakamere bwabaye mu Rwanda muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, tuzakomeza kubibabwira, muzagera ku nzibutso kugira ngo mwige ayo mateka kugira ngo n'ibyagezweho mubisigasire."

Guverineri Rubingisa yakomeje agira ati" Ubu turacyakomeje guhangana n'ingaruka za Jenoside, zirimo abakinangira gutanga amakuru, ariko zirimo n'abakomeza guhisha ibyaha bya Jenoside bakoze kugirango tubone imibiri tuyishyingure mu cyubahiro, yewe bamwe baranarenga bagatangira kwigisha abana ingengabitekerezo ya Jenoside bikabaviramo n'ibyaha biyishamikiyeho, nagirango nibutse, icyo cyaha ntigisaza, uwo ariwe wese igihe afashwe arakurikiranwa."

Guverineri Rubingisa yavuze ko mu gihe cyo kwibuka ku nshuro ya 31 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 habonetse ibyaha by'ingengabitekerezo ya Jenoside birenga 150.

 Yagize ati "Umwaka ushize ubwo twibukaga ku nshuro ya 31 mu Ntara yacu, twagize ibibazo by'ingengabitekerezo ya Jenoside basaga 150, murumva ko tugifite umukoro wo kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside twigisha ubumwe ariko tukamenya naho yaba iherereye kugira ngo irandurwe n'imizi yayo, harimo no guhana.

Urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha, rushyinguyemo Abatutsi bagera ku 23,360 barimo 20 bashyinguwemo kuri uyu wa mbere ubwo hasozwaga icyumweru cy'icyunamo.

Mu cyumweru cy'icyunamo uyu mwaka,  mu Ntara y'Iburasirazuba hagaragaye ibyaha 13 by'ingengabitekerezo ya Jenoside nkuko byatangajwe n'urwego rw'Igihugu rw'Ubugenzacyaha, RIB.

Rwamagana: Bibukijwe ko ingengabitekerezo ya Jenoside ari icyaha gihanwa n'amategeko

Apr 15, 2026 - 08:33
Apr 15, 2026 - 08:46
 0
Rwamagana: Bibukijwe ko ingengabitekerezo ya Jenoside ari icyaha  gihanwa n'amategeko

Mu Murenge wa Musha mu karere ka Rwamagana, niho hasorejwe icyumweru cy'icyunamo ku rwego rw' Akarere ka Rwamagana. Mu ijambo rya Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba yibukije urubyiruko ko rufite Inshingano zo kurinda ibyagezweho no guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi ndetse yibutsa abaturage ko icyaha cy'ingengabitekerezo ya Jenoside gihanwa n'amategeko


Gusoza icyumweru cy'icyunamo mu karere ka Rwamagana, byabereye ku Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha kuri paruwasi Gatolika ya Musha yiciwemo Abatutsi barenga 5,000 tariki ya 13 Mata 1994. 

Umuyobozi w'Akarere ka Rwamagana Mbonyumuvunyi Radjab, mu butumwa yagejeje ku bitabiriye igikorwa cyo kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 no gusoza icyumweru cy'icyunamo byabereye mu Murenge wa Musha ku Rwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha, yihanganishije Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 anasaba ko buri wese yagira uruhare mu guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi.

Yagize ati "Nagira ngo mfate uyu mwanya nihanganishe Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 bo mu Murenge wa Musha no mu nkengero zayo, iyo turi hano tuba twagarutse muri ya mateka asharira, muri bya bihe bitoroshye.

Abanyarwanda twese ntituzibagirwa ubugome ndengakamere Jenoside yakoranywe. Zimwe mu mpamvu zituma dufata umwanya wo kwibuka, ni ugusubiza agaciro abacu bambuwe, bifasha kandi Abarokotse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 gukira ibikomere, bikaba umwanya mwiza wo kwigisha abakiri bato amateka atagoretse nk'ayo tujya tubona ku mbuga nkorambaga abanzi b'u Rwanda bayagoretse."

Meya Mbonyumuvunyi yakomeje agira ati "Ni ugukuramo amasomo n'ingamba zo guharanira ko Jenoside itazongera ukundi haba mu Rwanda ndetse n'ahandi hose ku isi."

Perezida wa IBUKA mu Karere ka Rwamagana Madamu Musabyeyezu Dative, mu butumwa yagejeje ku bitabiriye igikorwa cyo kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 mu Murenge wa Musha, yagarutse ku kuba hari abahisha amakuru y'ahari imibiri y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, atanga urugero rw'imibiri itanu yabonetse mu Murenge wa Musha aho yabonetse hari harubatswe inzu ndetse uwari nyiri urwo rugo akaba yaratorotse ubutabera anasaba abafite amakuru ku hantu hakiri imibiri y'abishwe muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 kuyatanga kugira ngo iyo mibiri ishyingurwe mu cyubahiro.

 Guverineri w'Intara y'Iburasirazuba Pudence Rubingisa mu butumwa bwe yasabye buri wese guharanira ko Jenoside itazongera kubaho ukundi.

 Ati "Dukomeze rero Twibuke tuzirikana ko buri wese afite uruhare mu kugira ngo ibyabaye mu Rwanda bitazongera kuba ukundi, nk'abakiri bato dukomeze tubatoze urukundo, tubabwira n'aya mateka. Rubyiruko muri hano iyo tubabwira ibi tuba tubagaragariza ubwicanyi ndengakamere bwabaye mu Rwanda muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, tuzakomeza kubibabwira, muzagera ku nzibutso kugira ngo mwige ayo mateka kugira ngo n'ibyagezweho mubisigasire."

Guverineri Rubingisa yakomeje agira ati" Ubu turacyakomeje guhangana n'ingaruka za Jenoside, zirimo abakinangira gutanga amakuru, ariko zirimo n'abakomeza guhisha ibyaha bya Jenoside bakoze kugirango tubone imibiri tuyishyingure mu cyubahiro, yewe bamwe baranarenga bagatangira kwigisha abana ingengabitekerezo ya Jenoside bikabaviramo n'ibyaha biyishamikiyeho, nagirango nibutse, icyo cyaha ntigisaza, uwo ariwe wese igihe afashwe arakurikiranwa."

Guverineri Rubingisa yavuze ko mu gihe cyo kwibuka ku nshuro ya 31 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 habonetse ibyaha by'ingengabitekerezo ya Jenoside birenga 150.

 Yagize ati "Umwaka ushize ubwo twibukaga ku nshuro ya 31 mu Ntara yacu, twagize ibibazo by'ingengabitekerezo ya Jenoside basaga 150, murumva ko tugifite umukoro wo kurwanya ingengabitekerezo ya Jenoside twigisha ubumwe ariko tukamenya naho yaba iherereye kugira ngo irandurwe n'imizi yayo, harimo no guhana.

Urwibutso rwa Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994 rwa Musha, rushyinguyemo Abatutsi bagera ku 23,360 barimo 20 bashyinguwemo kuri uyu wa mbere ubwo hasozwaga icyumweru cy'icyunamo.

Mu cyumweru cy'icyunamo uyu mwaka,  mu Ntara y'Iburasirazuba hagaragaye ibyaha 13 by'ingengabitekerezo ya Jenoside nkuko byatangajwe n'urwego rw'Igihugu rw'Ubugenzacyaha, RIB.